Auteur: Wessel Aslander Datum: 31/08/2010 Categorie: Column

Economie is NIET maakbaar (3)

Economen maar vooral politici schijnen steevast te denken, dat ‘hun’ economie maakbaar is, oftewel dat het gedrag van de overheid zélf en dat van bedrijven en consumenten ‘te sturen’ is. Ik kan ze eenvoudig uit de droom helpen, met het gevaar dat ik ze een ‘nachtmerrie’ bezorg …

Nog eenmaal Japan ...

De Japanse regering wil op 10 september een zoveelste stimuleringspakket klaar hebben staan van ¥ 920 miljard (€ 8,5 miljard). Daarnaast wil de Bank of Japan (BoJ; centrale bank) tegelijk de monetaire geldverruiming met 50% verhogen naar 10.000 miljard yen oftewel € 92 miljard. Daarmee, en tezamen met het begrotingstekort en allerlei andere verplichtingen, lijkt de staatsschuld in 2012 uit te gaan komen op 300% BBP ! Nu heeft de Japanse regering het ‘geluk’ dat ruim 70% van de staatsschulden wordt gekocht door eigen burgers en instellingen. Hierdoor is de invloed van het buitenland de Japanse staatsschuld vrij gering. Overigens: de reactie van de markt was veelzeggend: de yen steeg gewoon verder en de beurs ging 3,5% naar beneden ! Dit terwijl het de bedoeling was om de beurs te laten stijgen vanaf belangrijke niveaus, en de munt te laten verzwakken ten opzichte van andere wereldmunten. Het is dus niet alleen de consument die zich geen fluit meer aantrekt van alle stimulerende plannen uit Tokyo; ook beleggers en investeerders halen hun schouders weer eens op. Volgens mij heb je als beleidsmakers dan te maken met een moreel faillissement en wordt het tijd om de zaken anders aan te pakken, of op te stappen. Maar blijkbaar valt het kwartje in Tokio niet, want men gaat maar door met het pompen van geld in kansloze plannen; zeer frustrerend ! Dat gevaar is sinds de kredietcrisis ook in de VS aanwezig, en berust op een viertal feiten die geen enkele belegger ooit zou mogen negeren ...

VS buigt dezelfde kant op

Het was veelzeggend dat de New York Times het zoveelste Japanse steunplan omschreef als: "Japan offers a plan to kick-start it’s economy”. Blijkbaar gelooft de krant er nog in dat het Japan deze keer wél zal lukken om die hardleerse Japanse consument aan het spenderen te krijgen. Helaas denken die waarschijnlijk: dit betekent dat onze belasting verder omhoog zal gaan door nóg een extra schuld, dus ik moet maar minder uit gaan geven ! Oftewel: ook dit is trekken aan een dood paard. Ik heb me wel eens verbaasd over het feit, dat Japanners niet in opstand komen tegen deze ongelooflijke geldverspilling. Maar dat zit niet in het dociele volksaard en de meesten zullen het wel gelaten over zich heen laten komen. Het is niet voor niets dat sommigen hebben gewaarschuwd voor Japanse toestanden, als de VS vergelijkbare maatregelen neemt om de crisis het hoofd te bieden. Analoog aan het traject sinds de jaren 80 heeft de Amerikaanse centrale bank (FED) de korte rente vrijwel naar nul gebracht; precies zoals in Japan. Dezelfde centrale bank is ook begonnen met kunstmatige geldverruiming (QE; Quantatative Easing), in een poging de langere rente laag te houden totdat de meeste gevolgen van de kredietcrisis weg zijn. Ook gooide de Amerikaanse regering de afgelopen decennia diverse stimuleringsplannen in de strijd, zodra het met de economie wat slechter ging; alweer een overeenkomst. Ook liggen de centrale bank en de regering in Washington in hetzelfde bed; een incestueuze relatie die voorkomt dat de centrale bank neutraal is; nóg een overeenkomst. En de VS heeft heel bewust gekozen voor een alsmaar verder groeiende staatsschuld die voor het overgrote deel in buitenlandse handen is (b.v China ca. 20%); een zeer linke strategie (of liever gezegd: gebrek aan …). Al met al gevaarlijke ontwikkelingen ...

Nikkei op KT in spagaat

Omdat de Nikkei nog niet gesloten is op het moment dat deze column wordt geschreven, is de daling van 3,5% ( tot op dit moment) van vannacht nog niet in de grafiek verwerkt. Daarmee is de stijging van gisteren binnen de dalende oranje wig ongedaan gemaakt. Zo loopt de strijd tussen de dalende oranje weerstand en de stijgende bruine steun, geholpen door de horizontale steun rond 9000, op tot het kookpunt. De RSI is ook in een wig gevangen en de DMI daalt pijlsnel naar nul. Laatstgenoemde is een indicatie dat er richting zal worden gekozen, maar op dit moment is nog niet duidelijk welke richting het gaat worden. Normaal gesproken wordt een dergelijke dalende oranje wig aan de bovenkant verlaten, zeker met de stijgende bruine steun in de buurt. Maar zoals u hierboven kon lezen gaat het niet goed in Japan, zowel in de afgelopen twee decennia als in de laatste weken. Beleggers in Japan moeten dus nog even op hun nagels bijten omdat behoud van de steunen rond 9000 cruciaal is voor toekomstige progressie. Anders loopt de kans op een nieuwe daling richting dieptepunt van 2003 en 2009 (circa 7000) zeer sterk op. Dan is de progressie van de Nikkei sinds maart 2009 compleet weg …

W.Aslander