Auteur: Wessel Aslander Datum: 02/09/2010 Categorie: Column

Economie is NIET maakbaar (5)

Economen maar vooral politici schijnen steevast te denken, dat ‘hun’ economie maakbaar is, oftewel dat het gedrag van de overheid zélf en dat van bedrijven en consumenten ‘te sturen’ is. Ik kan ze eenvoudig uit de droom helpen, met het gevaar dat ik ze een ‘nachtmerrie’ bezorg …

Lessen te leren

De situatie in Japan heeft duidelijk gemaakt dat het gedrag van consumenten en bedrijven steeds minder voorspelbaar is naarmate de situatie in het land steeds slechter wordt. Men gedraagt zich dan steeds minder rationeel omdat er steeds meer op het spel staat en de eigen portemonnee op de eerste plaats komt. Men wordt dus steeds conservatiever in haar bestedingen naarmate de ellende verder oploopt; een psychologisch normale reactie. Dat veel economen maar vooral politici denken daar nog invloed op te hebben, is een enorme misrekening. Consumenten en bedrijven worden in hoge mate onvoorspelbaar in hun financiële gedrag, en reageren op een gegeven ogenblik helemaal nergens meer op. Ze zijn murw gebeukt door alle mislukte plannen, steeds verder oplopende staatsschulden en begrotingstekorten en aanhoudende economische misère. Hierdoor is hun gedrag vergelijkbaar met de voorlichting die in de jaren 50 werd gegeven over aanvallen met Russische atoomwapens: ‘duck and cover’, oftewel duik weg en bescherm je. Is eenmaal een dergelijk psychologisch superlaag nivo bereikt, dan zijn er meerdere generaties voor nodig om dit gedrag weer af te leren; uiterst desastreus ! Die situatie moet ten koste van ALLES worden voorkomen omdat het een land nog véél langer in een neerwaartse spiraal gevangen kan houden. Deze les is te halen uit de inflatie-ervaringen uit de jaren 20 in Duitsland; tot op de dag van vandaag is de Bundesbank daar zeer sterk opgesplitst, en met groot succes. Want alleen een focus op inflatie (door beleidsmakers en centrale bank) is uiteindelijk economisch succesvol; ALLE andere vormen van economische ingrepen zijn per saldo minstens niet werkzaam, uiteindelijk vaak schadelijk en soms zelfs desastreus. Dat is mijn onderbouwing voor de stelling, dat politici en centrale banken verder ‘met hun poten’ af moeten blijven van de economieen. Gezonde economieën, vooral met een structureel lage inflatie, kunnen zichzelf heel goed sturen. Zij behoeven écht geen kunstmatige stimulering, even kunstmatige geldverruiming en al helemaal geen oplopende staatsschulden en begrotingstekorten ...

Voorbeelden te over

De laatste maanden heb ik Duitsland regelmatig genoemd als voorbeeld van economische voorspoed. Ik heb ook de redenen genoemd (loonmatiging, spaarzaam gedrag en weinig bemoeienis met de economie) voor dit succesverhaal. In feite is het dus helemaal niet moeilijk om een economie structureel goed te laten presteren, mits de juiste keuzes op beleidsgebied worden gemaakt. Maar ook landen met grote vermogens zoals Noorwegen en China (vooral spaarzaam gedrag) vertellen hoe het wél moet. Want daar waar Duitsland nog klappen kreeg van de kredietcrisis, zijn genoemde landen vrij gemakkelijk en zonder noemenswaardige schade door de hele kredietcrisis gerold ! Dan wordt de keuze voor de beste manier van benaderen wel héél erg gemakkelijk: je kunt beter geld dan een schuld op de bank hebben staan. Alhoewel er uitzonderingen zijn is het aangaan en vasthouden van schulden vrijwel altijd ongunstiger dan het hebben van vermogen; zeker als er weinig vermogen tegen over de schuldgraad. Dat geldt niet alleen voor consumenten, maar ook voor bedrijven en overheden. Overheden worden door oplopende staatsschulden steeds verder beperkt in hun bestedings-doeleinden omdat een steeds groter deel van het jaarlijkse budget naar rente plus aflossing moet. De minste problemen hebben nog met tijdelijke begrotingstekorten: dat kan een keer gebeuren. Voorwaarde is wel dat deze zo snel mogelijk naar nul terug worden gebracht en daarna worden omgezet in structurele begrotingsoverschotten. Want dat is het enige pad dat op de lange termijn een uitweg biedt uit de vicieuze cirkel van steeds grotere staatsschulden en voortdurend terugkerende begrotingstekorten. Ik beschouw het dan ook als een misdaad tegen onze kinderen en kleinkinderen door staatsschulden en begrotingstekorten steeds verder op te laten lopen. Daarmee wordt hun toekomst steeds verder beperkt en uiteindelijk geruïneerd, als een land de schulden niet meer terug kan betalen !

PS. De aanleidingen

De belangrijkste aanleidingen voor deze serie columns zijn twee zaken. 1. Ik kan er met mijn volle verstand niet bij hoe Amerikanen redeneren over hun eigen steeds beroerder wordende situatie. Het is mij volslagen raadsel waarom zij dóór willen gaan op het pad dat uiteindelijk niets heeft opgeleverd in de afgelopen 20 jaar, en steeds meer gaat lijken op een Japans doemscenario. 2. Daarnaast zei Jim Rogers, of all people, onlangs dat de VS Europa achterna moet met bezuinigen, om de boel weer op de rails te krijgen. Hij zei letterlijk dat de VS moet stoppen met het bijdrukken van geld en sterk moet gaan bezuinigen, omdat het huidige pad een heilloze weg is. U moet weten dat ik geen fan ben van Rogers, en dat ik vele van zijn beweringen en opmerkingen met alle plezier negeer. Maar hij begint steeds meer bij te draaien in de richting waarvoor ik al jaren pleit: structurele begrotingsoverschotten, aflossing van staatsschulden en verantwoordelijkheid nemen richting toekomstige generaties. Amerika is nog niet verloren en veroordeeld tot een Japan-scenario. Maar als er binnen een tot twee jaar niet alsnog hele verstandige keuzes worden gemaakt, lijkt de Japanse situatie in de VS uiteindelijk onvermijdelijk. Dán kunt u het land voor uw beleggingen in of na 2011 het beste tot pakweg 2025 mijden ...

Steunzone 310 op AEX hield weer stand

Ik kan niet genoeg benadrukken hoe sterk de steunzone rond 310 op de AEX is. Het laatste jaar zijn daar vele aanvallen op gelanceerd en ze zijn allemaal stukgelopen. Dat is logisch als je naar de historie van deze steunlijn kijkt, die in de stijging van 2003-2007 een vergelijkbare rol speelde. En dus duurt de impasse nog voort waarin een omgekeerde kopschouderformatie en een gewone kopschouderformatie met elkaar strijden. De jongste opvering van de bodem was krachtige dan de meeste voorgaande en dat is een goed teken. De uitslag van dit gevecht zal nu afhangen van de beweging van de RSI en of die van de DMI, die aan zullen moeten geven wat er gaat gebeuren met de koers. Een opwaartse RSI-uitbraak lijkt me duidelijk: koersstijging tot boven de dalende oranje weerstand. Een naar nul dalende en weer omdraaiende DMI kan hetzelfde effect hebben. Maar als de DMI nabij de bodem blijft liggen wordt de bruin-oranje wig nog wat langer ‘uitgewoond’. Dan zal de uiteindelijke bewegingsruimte bepalend zijn wanneer de AEX een uitbraak naar boven of naar beneden gaat doen. Trouwe lezers kennen mijn standpunt wel: deze fase van horizontale koersen zal worden beëindigd met een opwaartse uitbraak naar 380-400. Soms herhaalt de geschiedenis zich namelijk ...

 

 

W.Aslander

 

 

 

Dhr. Aslander is directeur en hoofd technische analyse van WAvisie, een beursdienst met de focus op de Nederlandse markt. Daar combineert men decennia aan ervaring met technische analyse (TA) en een goede nachtrust (risicobeheersing) in concrete analyses met aan- en verkoopmeningen in ECHTE portefeuilles. Meer informatie op www.wavisie.nl. Dhr. Aslander schrijft zijn dagelijkse columns voor www.wallstreetweb.nl geheel op eigen titel. Hij belegt al meer dan 20 jaar met TA als leidraad maar gebruikt op de achtergrond ook kwalitatieve-, kwantitatieve- en fundamentele analyse en andere analysetechnieken en -methodes. Het veelzijdige beleggingsprogramma Vestics is zijn TA-basis. In '06 werd hij 'Beste analist van Nederland' bij Guruwatch en in '06 én '07 hij werd 2 keer tweede bij de verkiezing tot "Beursgoeroe" (Blikopdebeurs). In 2007 werd hij tevens genomineerd bij de '25 beste beleggingsexperts van Nederland' van Goudenstier. In '08 werd hij vierde 'beursgoeroe 2008' bij Blikopdebeurs; de jury noemt zijn werk 'realistisch en veelzijdig'. Ook weet hij de 'flop-guru's' van Guruwatch structureel te vermijden ! Aslander geeft selectief lezingen over financieel-economisch gerelateerde onderwerpen in brede zin.

 

Noot: Deze column is een strikt persoonlijke mening; elke conclusie hierin is vrijblijvend en niet bedoeld als (professioneel) advies. Aan meningen danwel conclusies in deze column kan dan ook geen enkel recht of plicht worden ontleend. Controleer zelf of de inhoud voor u wel bruikbaar is, als u deze wilt toepassen. Posities van de schrijver zelf worden voor zover mogelijk steeds vermeld, maar kunnen per minuut, uur, dag, week of maand wisselen. Momenteel heeft hij geen posities.